كسرهء لازم و عارض كسره نيز مانند سكون بر دو قسم است : لازم - عارض . كسرهء لازم - آنست كه جزء هيئت و پيكرهء حرف است مانند : أمس ( ديروز ) به - بسم اللّه كه كسرهء سين و باء هميشه ثابت مىباشد . كسرهء عارضى - آنست كه جزء هيئت و پيكرهء حرف نبوده عارض شود بعبارت ديگر هنگامى كه دو حرف ساكن يكديگر را تلاقى نمايند براى رفع التقاء دو ساكن و امكان تلفظ ، حرف اول را مكسور كنند و آن را كسرهء عارضى نامند مانند : أَمِ ارْتابُوا - لِمَنِ ارْتَضى - إِنِ ارْتَبْتُمْ - رَبِّ ارْجِعُونِ - سَيَعْلَمُونَ غَداً مَنِ الْكَذَّابُ الْأَشِرُ ( سورهء قمر ) . توضيح آنكه « أم ارتابوا » در اصل « أم ارتابوا » و ميم آن ساكن بوده و همزهء ارتابوا همزهء وصل است و در ميان جمله تلفظ نميگردد و چون راء ارتابوا هم ساكن است براى رفع التقاء دو ساكن ( ميم و راء ) حرف اول را كسره ميدهند و بالنتيجه « أم ارتابوا » خوانده مىشود بنا بر اين كسرهء ميم كه قبلا وجود نداشته و عارض شده كسرهء عارضى است . تبصره - فتحه و ضمه هم مانند كسره گاهى عارضى است مانند : مِنَ اللَّهِ كه فتحهء نون عارضى است - فَتَمَنَّوُا الْمَوْتَ كه ضمهء واو عارضى است .